بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي

517

تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )

النهار است وَ الْمَلائِكَةُ بَعْدَ ذلِكَ ظَهِيرٌ و فرشتگان بعد از حفظ و نصرت خداى تعالى و جبرئيل رئيس كروبيين و امير المؤمنين معاون آن حضرتند پس با اينهمه معاون در فكر آزار آن جناب بودن فائدهء به غير از اظهار نفاق خود امرى ديگر نخواهد بود معلوم باشد كه آيهء فان تظاهرا عليه تا آخر دلالت صريح دارد بر اينكه درين مقام زياده از افشاء راز امرى ديگر نيز از اهل نفاق ناشى شده چه افشاء راز احتياج به اين نوع معاون و تأكيد در معاون ندارد ، مؤيد اينست آنچه در تفسير على بن ابراهيم مذكور است كه « فاجتمعوا اربعة على ان يسموا رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و إله » چنانچه در سبب نزول ذكر كرديم و اقرب اينست كه كلام على بن ابراهيم مقتبس از مشكات اهل بيت عليهم السلام باشد و محتملست كه ايراد قلوب جمع كنايه برين معنى باشد و چون دل ابو بكر و عمر نيز از حق برگشته بر قتل حضرت همداستان شده بودند و در ميان دلهاى پدران و دختران مناسبت تامى هست بنا برين حق تعالى فرموده باشد « فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُما » و قراءت « ان تظاهروا عليه » چنانچه شيخ امين الدين طبرسى رحمه اللَّه از حضرت امام موسى كاظم عليه السّلام روايت كرده مؤيد اين مطلب است و بعد ازين در تهديد ازواج ميفرمايد كه عَسى رَبُّهُ واجبست بر پروردگار او إِنْ طَلَّقَكُنَّ اگر طلاق دهد شما را أَنْ يُبْدِلَهُ اينكه بدل دهد او را أَزْواجاً خَيْراً مِنْكُنَّ زنانى كه به همه جهت بهتر باشند از شما گفته‌اند « ان طلقكن » دلالت بر عدم تطليق حفصه نميكند زيرا كه تعليق طلاق كل منافاتى با تطليق واحدى ندارد مُسْلِماتٍ فرمان پذيرنده باشند مر امر الهى را مُؤْمِناتٍ تصديق كننده باشند بوحدانيت خداى تعالى قانِتاتٍ اطاعت كننده باشند مر خداى تعالى و رسول او را تائِباتٍ توبه كنندگان باشند از تقصيرى كه از ايشان سرزند در اينجا اشعار است بر اينكه حفصه مطابق امر الهى توبه نكرده زيرا كه اگر توبه كرده بود ذكر ازواج تائبات در ضمن ازواجى كه در امر توبه بهتر ازو باشند ناموجه مينمايد عابِداتٍ عبادت كنندگان باشند مر خداى تعالى را سائِحاتٍ